Laat je niet interneppen

Twee op de drie Nederlanders van 15 jaar en ouder ontvingen in 2023 phishing-e-mails of andere berichten van cybercriminelen. Deze vorm van cybercriminaliteit is gericht op het verkrijgen van geld of persoonsgegevens. Oplichters doen zich daarbij voor als ‘een betrouwbare bron’, zoals een bank of overheidsinstantie. Om mensen te wapenen tegen online oplichting voert de Rijksoverheid tijdens de cybersecuritymaand oktober de campagne ‘laat je niet interneppen’.

Steeds moeilijker te doorzien
Yoanne Spoormans, specialist cybercrime bij de politie, stelt vast dat online oplichting steeds moeilijker te doorzien is. “Online oplichting kan iedereen overkomen. Cybercrime is steeds lastiger te herkennen. Online criminelen maken gebruik van misleidingstechnieken zoals tijdsdruk of ze doen zich voor als een organisatie”, zegt Spoormans.

Check de afzender
“Zo zie je nu veel nepberichten en e-mails van overheidsinstanties, zoals de gemeente of de Belastingdienst, met een linkje in het bericht. Op deze manier proberen online criminelen gegevens te stelen om toegang te krijgen tot andere accounts, of geld te verdienen door de gegevens door te verkopen. Mijn advies: Check altijd de afzender wanneer je een e-mail of ander bericht ontvangt. Blijf je twijfelen? Klik het bericht dan weg.”

Van ‘familie’ tot noodgeval
De Rijksoverheid heeft beschreven hoe je ‘internepberichten’ van online oplichters kunt herkennen. We lichten drie signalen uit. Eén: online oplichters doen zich voor als een ander, een familielid of vriend. Of ze misbruiken in hun e-mails en berichten de naam en de huisstijl van bekende organisaties, zoals de overheid, een pakketdienst of bank. Zo lijkt het net of je de e-mails en berichten kan vertrouwen.
Twee: oplichters doen alsof er een noodgeval is. Online criminelen doen of iets helemaal misgaat als je niet snel doet wat ze zeggen. Ze zeggen bijvoorbeeld dat je rekening of account wordt geblokkeerd als je je gegevens niet bijwerkt of als je niet betaalt. Zo proberen ze te voorkomen dat je gaat twijfelen aan hun verhaal en spelen ze in op angst.
Drie: oplichters zijn heel erg vriendelijk. Online criminelen proberen je vertrouwen te winnen door heel erg vriendelijk en behulpzaam te zijn. Ze doen alsof ze je vriend zijn. Zo winnen ze je vertrouwen.

Twijfel? Wegklikken
De meerjarige campagne ‘laat je niet interneppen’ van het ministerie van Justitie en Veiligheid en het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties roept mensen op om goed de afzender van online berichten te controleren en bij twijfel weg te klikken. Op laatjenietinterneppen.nl staat meer informatie over hoe je online misleiding kunt herkennen. Op de website staat ook waar je hulp kunt vinden als dat nodig is.